هورمون شناسی

تست‌های هورمون‌شناسی مجموعه‌ای از آزمایش‌های خون، ادرار یا بزاق هستند که برای اندازه‌گیری هورمون‌ها و بررسی عملکرد غدد درون‌ریز انجام می‌شوند. این تست‌ها در بیماری‌های تیروئید، آدرنال، غدد جنسی، رشد، متابولیسم و … کاربرد دارند.

⸻

🧪 روش‌های اندازه‌گیری هورمون‌ها

1) ELISA
• رایج‌ترین روش
• حساسیت بالا
• مناسب برای انسولین، HCG، FSH، LH، TSH، کورتیزول و…

2) RIA (Radioimmunoassay)
• قدیمی‌تر و بسیار دقیق
• نیازمند مواد رادیواکتیو
• برای اندازه‌گیری هورمون‌های استروئیدی و پپتیدی

3) CLIA (Chemiluminescent Immunoassay)
• مدرن‌ترین روش (به‌کاررفته در آزمایشگاه‌های امروزی)
• دقت بالا + سرعت بالا
• برای TSH، T4، پرولاکتین، تستوسترون و …

4) HPLC / GC-MS
• دقیق‌ترین روش در سنجش هورمون‌های استروئیدی
• مخصوص تست‌های کورتیزول، تستوسترون، استرادیول، ویتامین D

⸻

🧬 انواع تست‌های هورمون‌شناسی بر اساس غده

⸻

🔵 1) تست‌های تیروئید

🟢 2) تست‌های هیپوفیز (قدامی و خلفی)

⚠ عوامل مؤثر بر نتایج تست‌های هورمونی

• استرس
• ورزش شدید
• داروها (کورتون، قرص ضدبارداری، لیتیوم…)
• مصرف الکل
• بارداری
• ساعت نمونه‌گیری